YA, TODAVÍA czy AÚN? Już, jeszcze i już nie po hiszpańsku
Ya, todavía i aún są krótkie, ale potrafią całkowicie zmienić znaczenie zdania. Zobacz jeden prosty system, dzięki któremu bez zgadywania powiesz po hiszpańsku: „już”, „nadal”, „jeszcze nie” i „już nie”.
ya = już · todavía / aún = nadal, jeszcze · todavía no / aún no = jeszcze nie · ya no = już nie.
Jedna sytuacja, cztery różne znaczenia
Zamiast uczyć się osobnych tłumaczeń, zobacz zmianę sytuacji w czasie. To najprostszy sposób, by odróżnić ya, todavía, todavía no i ya no.
Jeszcze nie jest otwarte — ale może otworzyć się później.
Już jest otwarte — nastąpiła oczekiwana zmiana.
Nadal jest otwarte — sytuacja ciągle trwa.
Już nie jest otwarte — wcześniejsza sytuacja się skończyła.
Mapa zmiany: patrz na sytuację, nie na jedno polskie słowo
Te wyrażenia pokazują, czy oczekiwany moment już nastąpił oraz czy wcześniejszy stan nadal trwa.
YA po hiszpańsku: „już” i zmiana sytuacji
Ya często informuje, że coś stało się wcześniej, niż oczekiwano, albo że oczekiwana czynność została wykonana. W zdaniu zwykle stoi przed czasownikiem.
YA = już
ya + czasownikYa he comido. — Już zjadłam / zjadłem.
Ya lo sé. — Już to wiem.
El informe ya está listo. — Raport jest już gotowy.
YA NO = już nie
ya no + czasownikYa no trabajo allí. — Już tam nie pracuję.
Ya no vive en Madrid. — Już nie mieszka w Madrycie.
Ya no tengo hambre. — Nie jestem już głodna / głodny.
¿Ya has terminado? — Już skończyłaś / skończyłeś?
¿Ya te vas? — Już wychodzisz?
Ya często łączy się z Pretérito Perfecto. W opowieści o wcześniejszej przeszłości spotkasz je także z Pretérito Pluscuamperfecto: Cuando llamé, ya había salido.
TODAVÍA i AÚN: „nadal”, „wciąż” oraz „jeszcze”
W znaczeniu czasowym todavía i aún są najczęściej wymienne. Oba pokazują, że sytuacja trwa albo że oczekiwana zmiana jeszcze nie nastąpiła.
| Chcesz powiedzieć | Użyj | Przykład |
|---|---|---|
| czynność już się wydarzyła | ya | Ya ha llegado. |
| sytuacja nadal trwa | todavía / aún | Todavía está aquí. |
| czynność jeszcze się nie wydarzyła | todavía no / aún no | Aún no ha llegado. |
| wcześniejsza sytuacja już nie trwa | ya no | Ya no está aquí. |
Jeśli chcesz uporządkować inne określenia czasu, przejdź do przewodnika przysłówki hiszpańskie A1–A2. Ten wpis rozwija wyłącznie kontrast ya / todavía / aún.
AÚN czy AUN? Akcent zmienia znaczenie
AÚN z akcentem
Ma znaczenie czasowe i można je zastąpić słowem todavía.
Aún no está listo. =
Todavía no está listo.
Jeszcze nie jest gotowe.
AUN bez akcentu
Najczęściej znaczy „nawet” i można je zastąpić słowem incluso.
Aun los expertos se equivocan.
Nawet eksperci się mylą.
Najczęstsze błędy
Ya no trabaja aquí. — Konstrukcja ya no zawiera już przeczenie.
Todavía no ha llegado. — „Jeszcze nie” wymaga słowa no.
Aún no ha llegado. — W znaczeniu todavía piszemy aún z akcentem.
Ya he terminado. — „Już skończyłam / skończyłem” wymaga ya.
Ćwiczenie: YA, TODAVÍA, AÚN czy YA NO?
Wybierz odpowiedź. Informację zwrotną zobaczysz od razu, a wynik pojawi się po rozwiązaniu wszystkich 8 zdań.
1. ¿___ has terminado?
2. No, ___ no.
3. Ana ___ trabaja aquí. (nadal)
4. Pedro ___ trabaja aquí. (już nie)
5. El informe ___ está listo.
6. ___ no ha llegado el tren.
7. ___ los expertos se equivocan.
8. Cuando llamé, ___ había salido.
Wynik: 0/8
Co dalej?
Mapa miejsca, czasu, sposobu i częstotliwości. Pretérito Perfecto
Czas często łączony z ya i todavía no. Pretérito Pluscuamperfecto
Jak powiedzieć, że coś wydarzyło się wcześniej. Hiszpański w 3 minuty
Krótkie lekcje jednego problemu językowego. Grambox A1–B2
Zagadnienia gramatyczne uporządkowane poziomami. Mowa zależna po hiszpańsku
Kolejne zagadnienie na poziomie B1.
Ułóż gramatykę krok po kroku
Jeśli chcesz ćwiczyć krótkimi seriami i widzieć, jak elementy języka łączą się ze sobą, wybierz materiał dopasowany do swojego etapu nauki.
Najczęstsze pytania
Co znaczy YA po hiszpańsku?
Najczęściej „już”. Pokazuje, że oczekiwana czynność lub zmiana nastąpiła: Ya he terminado.
Jaka jest różnica między YA NO i TODAVÍA NO?
Ya no znaczy „już nie”. Todavía no znaczy „jeszcze nie” i sugeruje, że czynność może wydarzyć się później.
Czy TODAVÍA i AÚN znaczą to samo?
W znaczeniu czasowym zwykle tak: oba mogą znaczyć „nadal”, „wciąż” lub „jeszcze”.
Kiedy pisać AÚN z akcentem?
Gdy słowo można zastąpić przez todavía. W znaczeniu „nawet” zapisujemy aun bez akcentu.
Gdzie w zdaniu stawiać YA i TODAVÍA?
Najczęściej przed czasownikiem: Ya lo sé, Todavía trabaja aquí. Przy czasach złożonych przed czasownikiem posiłkowym: Ya he comido.